Toekomstcoaching: Ook kwetsbare jongeren hebben de toekomst

Nieuw onderzoek bevestigt dat inzet van een toekomstcoach de zelfredzaamheid, maatschappelijke positie en psychisch welbevinden van kwetsbare jongeren duidelijk verbetert.

Groot maatschappelijk probleem

Jaarlijks verlaten duizenden jongeren in Nederland voortijdig het onderwijs, zonder zicht op een baan of uitkering. Deze jongeren hebben minder mogelijkheden op de arbeidsmarkt met risico op werkloosheid en sociaal isolement. Ook hebben ze vaker problematische schulden, psychosociale problemen en maken ze gemiddeld meer gebruik van zorg. Voortijdig schoolverlaten heeft vaak meerdere oorzaken, die te maken hebben met verschillende levensdomeinen.

Voorkomen van vroegtijdig uitvallen

Het inzetten van toekomstcoaching voorkomt vroegtijdig uitvallen en zorgt ervoor dat kwetsbare jongeren duurzaam participeren in de maatschappij. Dit betekent dat ze een opleiding afronden, werken of een andere zinvolle dagbesteding hebben.

Meerwaarde Toekomstcoach getoetst

Dankzij een financiële bijdrage van het ING Fonds Nederland konden in de periode juni 2021 tot juni 2024 75 jongeren verspreid over 17 gemeenten begeleid worden door een MEE Toekomstcoach. Uit de Zelfredzaamheidsmatrix (ZRM) blijkt dat bij 60 van hen de maatschappelijke positie en zelfredzaamheid is verbeterd. Op een schaal van 1 tot 10 is de gemiddelde score voor de tevredenheid van de deelnemers over:

• de daginvulling maar liefst toegenomen van 4,9 tot 7,3;
• de tevredenheid over de financiën van 4,9 tot 6,6;
• het psychisch welbevinden van 5,3 tot 6,7.
  
  Dit komt overeen met de resultaten van de effectmeting van de pilot Toekomstcoach van 2018 tot 2020, waar destijds 150 leerlingen van praktijk- en VSO-scholen aan hebben deelgenomen

Duidelijke positieve resultaten

Naast deze kwantitatieve onderzoeken toon ook het recente kwalitatieve onderzoek van onafhankelijk onderzoeker Femke Giessen duidelijke positieve resultaten aan bij inzet van toekomstcoaching. In opdracht van MEE NL heeft Giessen vijf casussen van deelnemers in de gemeente Rotterdam met de methode Effectencalculator intensief gemonitord. Het ging hier om een initiatief van PROVSO-Works

(een koepel van 26 VSO- en praktijkscholen) om de MEE Toekomstcoach in te schakelen voor 100 leerlingen, die dreigden vast te lopen in het onderwijs. Het initiatief is mede mogelijk gemaakt door cofinanciering met de gemeente Rotterdam.

Resultaten van het onderzoek

Samengevat zien we de volgende resultaten bij de 5 gecoachte jongeren, waarvan de casus onderzocht is:

• 4 van de 5 heeft een betere maatschappelijke positie gekregen;
  
• bij 4 van de 5 is de financiële zelfredzaamheid toegenomen;
  
• 4 van de 5 is doorgeleid naar passende ondersteuning;
  
• bij 3 van de 5 jongeren is het psychisch welbevinden duidelijk toegenomen;
  
• bij 2 van de 5 jongeren en bij hun naasten is door inzet van psycho-educatie meer inzicht in en begrip van de beperkingen;
  
• bij 2 van de 5 jongeren voelden de naasten zich ontzorgd;
  
• bij 2 van de 5 jongeren is de woonsituatie verbeterd.

Maatschappelijke opbrengsten

Naast individuele resultaten zijn er ook maatschappelijke opbrengsten, zoals

• voorkomen van inzet van zorg bij alle jongeren;
• voorkomen van uitkeringskosten bij twee jongeren;
• voorkomen van inzet van financiële hulpverlening bij twee jongeren.
  
  Bekijk ook de infosheet.

Wat is toekomstcoaching?

Toekomstcoaching is een gespecialiseerde vorm van cliëntondersteuning voor kwetsbare jongeren. De methode is erop gericht om jongeren actief en duurzaam te laten meedoen aan de samenleving. De jongere krijgt één coach, die ondersteuning biedt bij het integraal aanpakken van problemen in meerdere levensdomeinen, zoals school, werk, financiën, huisvesting en het sociaal netwerk. Hierbij werkt de Toekomstcoach van MEE samen met school en zorgverleners, die bij de jongere betrokken zijn.

Voor wie is de toekomstcoaching bedoeld?

Toekomstcoaching is voor 16-27 jarigen met (vermoedelijk) een beperking (veelal verstandelijk en/of autisme). Het gaat daarbij specifiek om scholieren, die dreigen uit te vallen, jongeren aan het eind van hun opleiding, die ondersteuning nodig hebben bij de stap naar betaald werk omdat ze anders uitvallen, jongeren zonder baan en zonder zinvolle dagbesteding, opleiding of (vrijwilligers)werk.

Hoe maakt de toekomstcoaching het verschil?

Toekomstcoaching gaat verder dan reguliere cliëntondersteuning en schoolmaatschappelijk werk. Het grote verschil is dat de MEE Toekomstcoach preventief betrokken blijft, ook als de hulpvraag is opgelost. Wanneer de jongere alsnog dreigt uit te vallen, kan de MEE Toekomstcoach snel op- en afschalen en direct schakelen tussen school, gemeente, UWV en het werkbedrijf. De MEE Toekomstcoach verbindt, is laagdrempelig en altijd nabij. Dit voorkomt draaideurproblematiek.

De Toekomstcoach van MEE heeft veel kennis en ervaring met de doelgroep en weet hoe met deze jongeren te communiceren en hen te motiveren.

Meer informatie over de Toekomstcoach van MEE Rotterdam Rijnmond op onze website.